Mijn website staat voor privacy en vrije software. Persoonlijk houdt dit in dat ik constant naar manieren zoek om services zo vrij mogelijk te houden. Mijn website is bijvoorbeeld advertentievrij en draait op een open-source crm. De eerste plugin die de meeste eigenaren van WordPress websites installeren, is Google Site Kit. Ook ik heb dit gebruikt om te monitoren hoe veel bezoekers mijn website krijgt. Het is een enorm makkelijk pakket en het werkte gewoon altijd. Maar het verzamelt veel meer dan alleen de bezoekersaantallen. Ik hoef niet te weten of een bezoeker van mijn website uit Spanje komt. De site taal is Nederlands, dus het lijkt me vrij logisch dat de bezoekers van mijn website uit landen komen die een Nederlandse taal hebben. Daarom heb ik besloten op zoek te gaan naar een vrije variant op Analytics. Vanaf nu is de gehele site vrij van Google!

LBRY, het bedrijf achter decentraal videoplatform Odyssee, stopt er mee nadat ze een boete van 111,614 dollar opgelegd hebben gekregen. Het bedrijf werd beschuldigd van het verkopen van niet-geregistreerde effectenaanbiedingen. Daarop heeft het bedrijf besloten dat LBRY niet meer levensvatbaar is. LBRY is een Youtube en Peertube alternatief dat draait op de gelijknamige cryptocurrency LBRY. Gebruikers helpen mee om het netwerk sterk te houden door mee te helpen met het delen van video’s en hun bandbreedte te “doneren” aan dit platform.

De LBRY applicatie en Odyssee zijn beiden decentraal en open-source. De kans is groot dat iemand het project blijft onderhouden. Dus hoewel het bedrijf nu niet meer bestaat, blijft de data wel degelijk bestaan.

Na het zien van de nieuwe rankings op Distrowatch besloot ik Void Linux een kans te geven. Void is uniek in de zin dat het geen fork is van een bestaande Linux distro. In plaats van systemd gebruikt het runit als init systeem. Het gebruikt ook geen openssl, maar libressl. Als laatste heeft het team van Void Linux zelf een package manager geschreven (xbps). Dit is de review van mijn installatie op mijn Skikk gaming laptop.

Om te beginnen is Void geen distributie voor beginners. Standaard komt Void met enkel de repo voor vrije software in 64 bit. Er is 32 bit support, maar dit moet achteraf worden geactiveerd. Er zijn repo’s voor niet-vrije software, ook die moeten achteraf worden geactiveerd. Hier kun je de nvidia drivers vinden. Op de downloadpagina kun je 2 varianten vinden: een basic variant met enkel een command line en een versie met XFCE. Ik heb de XFCE variant geïnstalleerd. Het ziet er niet bijzonder uit, maar is uitstekend te navigeren.

Software installeren doe je in deze distro via de terminal. Je hebt hier 2 opties: xbps en flatpak, al moet je dit eerst via xbps installeren. Waar sommige distro’s de niet-vrije drivers voor je installeren, moet je dit in deze distro zelf doen. Ook support voor niet-vrije software moet je zelf activeren. Hier kwam ik achter toen ik Steam samen met de Nvidia drivers wilde installeren. Ook Steam staat in de niet-vrije repo.

Na installatie van de niet-vrije drivers kwam Steam met een melding dat de 32 bit libraries niet gevonden konden worden. Na het installeren van de 32 bit librabies en een reboot, kwam Steam nog steeds met dezelfde melding, zelfs na herinstallatie van Steam en nog een reboot. Hierna heb ik het systeem teruggerold naar de NV drivers, waarna Steam nog steeds met deze melding kwam. Ik ben daarna over gegaan naar games die in de repo’s te vinden waren. Ik heb Endless Sky geïnstalleerd maar ook dit spel was niet speelbaar. Om advocaat van de duivel te spelen, mijn systeem maakt gebruik van een hybrid Intel/Nvidia oplossing. Dit systeem heeft zowel Intel als Nvidia graphics.

Het systeem komt standaard met Firefox. De e-mail en office applicaties moet je zelf installeren.

De installatie van het systeem is redelijk straight forward, wanneer je een systeem zelf kan partitioneren. Het systeem partitioneert namelijk niet automatisch. De ondersteunde filesystems zijn: btrfs, ext2, ext3, ext4 en f2fs.

Of ik het systeem zou aanraden hangt af van de situatie en ervaring. Ubuntu zou ik iedereen aanraden, ongeacht wat je met het systeem wil. Void Linux is een OS dat ik aanraad voor een ervaren gebruiker. Beginners kunnen beter een andere distro kiezen. Gezien mijn ervaring met gaming op dit systeem, zou ik het niet aanraden voor games. Gezien mijn hybrid setup kan het zomaar zijn dat een systeem met een enkele grafische kaart wel kan gamen. Dus mocht je een ervaren gebruiker zijn die een systeem voor algemeen kantoorgebruik nodig heeft, geef dan deze distro een kans!

Wad-Archive.com heeft besloten om te stoppen met de website, waar ruim 1TB aan Doom wads te downloaden waren. De WADS staan nu op archive.org. Zij waren een van de beste WAD archieven op het web, met een scala aan data voor iedere WAD, foto’s, handleidingen en de WAD zelf. De Doom fanatiekelingen, alsook ikzelf, moeten nu een andere plek zoeken. Ik wil WAD Archive bedanken voor alle jaren die ze actief zijn geweest en al het harde werk dat ze gedaan hebben. De site zal worden gemist.

Iedereen is inmiddels bekend met het normale WWW. Maar wist je dat je kan browsen vanuit een terminal? Linux heeft een scala aan terminal-browsers. De meest bekende zijn: Lynx, Links, Elinks, W3M. De laatste gebruik ik, omdat deze (met gebruik van XTerm) ook ondersteuning biedt voor afbeeldingen. Een minder bekende variant, Browsh, is vaak niet te krijgen via een package manager op Linux, maar wel vanuit source te installeren. Deze browser heeft op de achtergrond Firefox nodig, maar heeft dan wel ondersteuning voor het complete plaatje. Video, afbeeldingen, geluid. Webpagina’s worden gerenderd zoals ze in de gui browser worden gerenderd.

Deze tutorial gaat over W3M. Ik ga laten zien hoe je hem installeert en hoe je hem gebruikt.

Om W3M te installeren geef je het volgende commando:

sudo apt install -y w3m w3m-img

Zodra dit is geinstalleerd kun je browsen met het volgende commando:

w3m techlibre.nl

Om te navigeren gebruik je de pijltjestoetsen en enter. Om terug te gaan gebruik je shift-b. Om naar een andere link te gaan gebruik je shift-u. Om de browser af te sluiten gebruik je q.

Wil je browsen met ondersteuning voor afbeeldingen? Installeer dan XTerm als volgt (enkel indien je een gui systeem hebt!):

sudo apt install xterm

Wanneer gebruik je dit?

Ik heb een data abbonement met 1GB aan data. Als dit op is dan kan ik er voor kiezen om verder te internetten op lage snelheid. Dit is alleen zeer langzaam. Het kan meerdere minuten duren om een webpagina te laden. Daarom heb ik thuis een Raspberry Pi met SSH en W3M staan die ik vanaf de telefoon overneem met KiwiSSH. Op de trage verbinding is dit alsnog zeer snel. Van de trage internetverbinding is op deze manier niets meer te merken.

Ook kan dit erg handig zijn op oude systemen die te weinig vermogen hebben om een moderne browser aan te kunnen. Gezien we in de Linux wereld onze hardware vaak langer gebruiken dan in de Windows of Mac wereld, kan dit de levensduur van je hardware nog verder vergroten.

Wellicht is dit een primitieve manier van browsen, maar als je er aan gewend raakt is het een fijne manier van browsen. Geen advertenties, geen afleiding. Enkel de pure info die je nodig hebt op je scherm. Perfect toch!

Het is een noodzakelijk kwaad waar tijd een geld in gaat zitten. Vaak heb je niet eens zin om er over na te denken: cybersecurity. Maar we horen het steeds vaker: aanvallen met cryptolockers dwingen bedrijven om grote sommen geld te betalen aan criminelen, of erger, dwingen bedrijven om faillissement aan te vragen. Hacks via achterdeurtjes leggen de persoonlijke data van honderduizenden klanten bloot. En het gebeurt steeds vaker. Want wat is de kans? Is het risico wel groot genoeg om die extra investering te doen? Recente gebeurtenissen in mijn directe omgeving hebben mij aangespoord om deze post te schrijven. Ik schrijf dit vooral voor het bedrijfsleven. Maar iedereen, ondernemer of niet, heeft iets aan de inhoud.

Laten we beginnen met een retorische vraag: laat je thuis altijd je achterdeur wagenwijd open staan? Wat is er achter die deur? Een schutting waar makkelijk overheen te klimmen is of juist een uitzicht over je stad vanaf 20 hoog?

En wat is er achter de achterdeur van je IT omgeving? Een enkele server waar niet al te belangrijke data of services op staan en waar regelmatig backups van gemaakt worden op een off-site locatie, of een kritisch serverpark die het hele bedrijf in de lucht houdt en voor miljoenen schade zorgt wanneer ze plots allemaal tegelijk stil vallen – zonder backup, want die is ook geraakt?

Terwijl je als lezer kritisch denkt, stel ik voorop dat complexiteit in het netwerk ook complexiteit in security met zich mee brengt.

Daarom is mijn eerste tip: draai je nog volle bak op oud ijzer? Overweeg dan om gebruik te maken van de vele aaS oplossingen die er zijn. AD server in een Windows omgeving? Migreer naar Azure AD en richt Intune in. SQL met websites? Met hosted docker kun je heel ver gaan. Road Warriors? Ruim die lokale file server op en ga voor een cloud oplossing. Remote apps nodig? Bouw een web-based applicatie en wijs de RDS server de deur.

Kwaadwillenden maken gretig gebruik van de klassieke manier waarop men vroeger een IT landschap moest inrichten en dit nooit vernieuwd hebben. Dit betreft vaak de bedrijven die door IT bedrijven aan hun lot worden over gelaten. Ook kan het gaan om bedrijven waar veel te weinig budget wordt vrijgemaakt voor vernieuwing en vooruitgang. Maar waar vroeger enkel de mens en de postduif het werk deden, is het IT landschap nu het tweede hart van de organisatie.

Social engineering is een van de meest toegepaste taktieken wanneer je ergens binnen wil dringen. Op deze achterdeur ga je beperkt invloed hebben, maar is wel een van de gevaarlijkste. Daarom: train je personeel! Instrueer ze om enkel bijlagen en links te openen van mensen die ze kennen en waar ze bijlagen of links van verwachten. Laat ze afzenders checken. Het is heel makkelijk om een willekeurig mail adres aan te maken met de weergavenaam: Jan van Pico Bello BV. Gebruikers kennen Jan en denken: “Hey, daar is Jan van Pico Bello, eens kijken wat voor linkje hij heeft gestuurd!” Waar ze niet op hebben gelet, is dat deze link kwam van: janpicobellobv@gmail.com en niet van jan@picobellobv.nl, waar de gebruiker normaal mee mailt.

Leer je gebruikers daarnaast goede wachtwoordhygiene. Een gebruiker die al 5 jaar welkom01 als wachtwoord gebruikt is een lachertje voor een kwaadwillend persoon. Schaf een GOEDE wachtwoordmanager aan en laat ze hier gebruik van maken. Met een wachtwoordmanager maakt het niet uit als je wachtwoorden van 124 tekens hebt. Ze hoeven dit immers toch niet meer te onthouden! Laat ze de wachtwoorden uiterlijk iedere 3 maanden wijzigen. Een goed wachtwoord is minimaal 16 tekens, heeft kleine letters, hoofdletters, cijfers en speciale tekens.

Om voort te gaan over wachtwoorden: gebruik voor IEDERE service een serviceaccount met een zeer complex wachtwoord. Dus: stel, er zijn 3 SQL servers. Dan hebben alle 3 de servers een uniek account met een uniek wachtwoord waar de service op draait. Het belang is hier dat de wachtwoorden zo complex mogelijk zijn. Laat ze willekeurig genereren. Er zijn talloze websites en services te vinden waar dit mee te regelen is. Nog beter is het om zelfs de gebruikersnamen willekeurig te laten genereren.

Ik kan het ook niet vaak genoeg zeggen: bescherm je organisatie met MFA! Door MFA toe te passen op al je accounts loop misschien al wel 75% minder risico. Log je in op je service? Dan dien je eerst te bewijzen dat jij daadwerkelijk inlogt door de token in te voeren die naar jou werd gestuurd.

Minimaliseer je zogeheten “Area of Attack”. Gaat een gebruiker uit dienst? Ruim dan het account van de gebruiker op. Schakel het uit of verwijder het zelfs. Zorg dat de hardware vn de gebruiker terug komt. Wordt de hardware niet meer uitgegeven? Zorg er dan voor dat de hardware vernietigd wordt door een bedrijf dat gecertificeerd is voor gegevensvernietiging. Zo voorkom je dat er klantgegevens op straat komen te liggen, maar ook dat er wachtwoordhashes op straat komen te liggen.

Zet niet zomaar poorten open. Het is misschien makkelijk om poort 445 open te zetten zodat je shares vanuit de hele wereld te bereiken zijn. Maar dit is uiterst onveilig en hiermee vraag je om hacks. Idealiter worden er geen poorten meer open gezet. Is dit echt uiterst noodzakelijk, gebruik dan een oplossing die er voor is gemaakt om van buiten het netwerk gebruikt te worden. Dit kan VPN zijn, of wellicht een FTP/WEBDAV server.

Maak gebruik van DMZ wanneer het noodzakelijk is om in-house te hosten. Dit is een afgescheiden deel van je netwerk dat speciaal gemaakt is voor uitgaande services. Lees: Webserver, FTP server etc. Zorg dat het interne netwerk vanuit het DMZ niet te bereiken is. Wordt de DMZ gehackt? Dan is de kans groot dat je clients veilig blijven.

Ook kan het lonen om eens in de 6 maanden je netwerk te laten testen door een security bedrijf. Zij kunnen pen-tests uitvoeren en je een uitgebreid rapport sturen. Sommige security bedrijven bieden ook services om verbeteringen door te voeren. Ook kun je zelf white-hat hackers in dienst nemen, mocht je dit de moeite waard vinden.

Zet controlled folder access aan, een functie van Windows speciaal gemaakt om je clients te beveiligen tegen ransomware. Jij kan zelf nog wel naar een map schrijven, maar applicaties hebben specifiek jouw toestemming nodig om data te schrijven.

Als laatste, een minder populaire mening, maar omdat ik in het land van besturingssystemen niet onpartijdig ben: De cryptolocker aanvallen die ik heb gezien waren waarschijnlijk niet gebeurd op Linux. Dus leer die oude trouwe pinguïn kennen! 😉

Zoals je ziet zijn er manieren om jezelf te beschermen tegen dit soort aanvallen. Uiteraard zal er altijd een risico zijn. De kunst is om het risico zo laag mogelijk te houden. Met bovenstaande tips kan ook jij beginnen om je organisatie (of je privé leven!) beter te beveiligen.

Op de helpdesk van mijn werk kreeg ik vandaag de volgende melding binnen: bij het opmaken van een cel in Excel loopt de applicatie vast. Dit zeer bijzondere probleem heeft me een uur of 2 bezig gehouden vandaag.

In eerste instantie gaf de gebruiker aan dat er gisteren aan het einde van de werkdag een update was geïnstalleerd. Vanmorgen begon het probleem. Mijn eerste reactie was dus om deze update terug te rollen. Na een reboot getest. Geen succes.

Toen dacht ik hardware acceleratie naar advies van Microsoft uit te schakelen, om er achter te komen dat de optie niet aanwezig was in Excel. Mijn reactie daarop was om de video driver te updaten. Geen succes.

Na een half uur de laatste updates terugrollen in Powershell, werd het tijd om het probleem even van een afstandje te bekijken en te overleggen met mijn collega’s. We zijn samen online gaan zoeken.

Mijn collega kwam ergens een obscure forumpost tegen waar dit probleem ook in gemeld werd. Dit topic heeft een jaar lang geen updates gezien, maar uiteindelijk gaf de topic starter aan dat het probleem bij de printer lag. Ik loop naar de gebruiker, verwijder de printers die niets met het bedrijf te maken hebben en test. Het werkt!

Wat is er nou gebeurd?

Sommige gebruikers hebben in hun Active Directory profiel een script staan dat oude obscure printers toe voegt die niet meer gebruikt worden in het bedrijf. Dit script stelt ze ook in als standaard. De printers die ik had verwijderd, waren deze printers. Dit script wordt soms automatisch teruggezet in het profiel van een gebruiker. Hoe dat kan, daar ben ik nog niet achter.

TLDR:
Heb je in Excel vastlopers en ga je troubleshooten? Dan kan het lonen om ook de printers mee te nemen in het proces.

Sinds de lancering van de IPhone in 2007 is de smartphone niet meer uit ons straatbeeld weg te denken. Maar heeft Apple nog steeds het grootste marktaandeel? En hoe anders zijn we onze trouwe PC gaan gebruiken sinds de introductie van de smartphone?

Twee jaar na de introductie van de IPhone, stond het marktaandeel van Windows ten opzichte van OSX, Linux en de mobiele systemen op 94.8%. IOS stond op 0,24% en OSX op 3,66%. In April 2017 nam Android (Google) officieel de leiding in het marktaandeel over, toen het Microsoft inhaalde met een waarde van zo’n 39%. Sindsdien is het aandeel van Windows gedaald tot zo’n 28%, de huidige waarde, en Android gestegen tot zo’n 44%. Samen met IOS heeft de mobiele markt nu 61% in handen, waarvan Apple 17% van de waarde heeft.

Waar kan dit aan liggen?

De aanpassing naar een nieuwe technologie en de acceptatie heeft veel tijd nodig. Mensen kijken de kat (de bugs) uit de boom en wachten af tot het product meer volwassen is. Vervolgens heeft de gewenning aan nieuwe werkwijzen tijd nodig. Denk aan: tekstverwerking of spreadsheets op een telefoon, mails versturen op een telefoon, informatie opzoeken en gamen op een telefoon. Mensen realiseren zich dat het makkelijker is om hun telefoon te ontgrendelen dan dat het is om een laptop / pc op te starten en hun takenpakket uit te voeren: in te loggen, app te openen, werk te doen, app te sluiten en de pc afsluiten.

Hoe kan de toekomst er uit zien?

Met de komst van Samsung Dex, Linux smartphones en de steeds krachtigere ARM processoren, heb ik het idee dat we een toekomst tegemoet gaan waar de telefoon gedockt wordt met een scherm, waarna deze de functionaliteit van een laptop over neemt. Windows, en daarmee Microsoft, zullen het uiteindelijk steeds meer op moeten nemen tegen de mobiele markt. De uitzonderingen zullen de toepassingen zijn waarbij servers, of zeer krachtige workstations nodig zijn. Denk aan games, fotobewerking of software ontwikkeling.

Terugblik

Dat we sinds de jaren 90 een heel eind zijn gekomen, zal duidelijk zijn. Android is dominant geworden en blijft klimmen ten opzichte van Windows. Aanraakapparaten die altijd aan staan zijn de norm geworden. Daarnaast blijft Google aan de weg timmeren om Android geavanceerder dan ooit te maken en blijven de chipfabrikanten innoveren om de smartphone krachtiger dan ooit te maken. Naar mijn mening is het dan ook een kwestie van tijd voordat de klassieke laptop het veld moet ruimen voor een efficienter systeem: de docked smartphone.

Zie hieronder de grafiek, waar de genoemde data te vinden is:

Source: StatCounter Global Stats – OS Market Share

Vandaag werd ik gebeld door een 06 nummer. Toen ik opnam kreeg ik een Engels bandje dat zich voordeed als “Ministery of Justice”. Na dit bandje krijg je iemand aan de lijn die je BSN vraagt. Dit is een nieuwe vorm van telefoonfraude.

Mocht jij ook worden gebeld door een 06 nummer die beweert “National Police” of “Ministery of Justice” te zijn, hang dan direct de telefoon op. Geef onder geen enkel geval gegevens door! Ze kunnen vragen om een BSN, geld of bankgegevens.

Het kost je geen geld om op te nemen. Je kan dus met een gerust hart verder met je dag.

Microsoft Office is uit het bedrijfsleven bijna niet meer weg te denken. Voor kleine gebruikers of thuisgebruikers kan het toch prijzig zijn om Office365 aan te schaffen. Alhoewel de integratie met Microsoft Azure erg handig is, kan het wenselijk zijn om een gratis alternatief te gebruiken.

Microsoft Office Web*

Als je de meeste functies van Microsoft Office niet nodig hebt, dan is Microsoft Office Web een goede start. Deze versie is alleen toegankelijk met een Microsoft account. Je krijgt dan toegang tot bijvoorbeeld Word, Excel en Powerpoint, alhoewel ze wel sterk zijn uitgekleed. Veel Microsoft fonts ontbreken als ook functies. Omdat deze versie draait in een webbrowser kun je de versie op ieder apparaat gebruiken. Op Android en iOS kun je Word, Excel en Powerpoint gratis downloaden uit de Play Store / App Store en gebruiken.

*Handige tip voor bedrijven die al wel Office365 gebruiken: Met meerdere collega’s samen werken in 1 bestand is veel makkelijker en overzichtelijker in de web versie van Office365!

GSuite, iCloud

Ook Google en Apple bieden beiden een Office pakket aan dat gratis te gebruiken is. De GSuite is alleen online te gebruiken. Bij Apple zijn de applicaties zowel web based als gratis te downloaden uit de Apple App Store. Een vereiste is dan wel een Apple apparaat met MacOS of iOS. GSuite is op elk apparaat te gebruiken omdat het web based is. Op tablets en telefoons kun je, net zoals bij Microsoft Office, de apps gratis installeren en gebruiken.

WPS Office

WPS Office herken je misschien wel omdat het mee komt met sommige telefoons en tablets. De gratis versie wordt ondersteund door advertenties, iets dat niet ideaal is wanneer je aan het werk bent. Het is beschikbaar voor elk modern besturingssysteem.

LibreOffice

LibreOffice is een van de beste open source office pakketten op de markt. Het is beschikbaar in meer dan 100 talen en ondersteunt vrijwel alle bestandsformaten in de office wereld. Het is beschikbaar voor Windows, Linux en MacOS.

OnlyOffice

OnlyOffice is uniek omdat het integratie biedt met verschillende open source cloud oplossingen, zoals NextCloud, OwnCloud en Seafile. Het is beschikbaar voor Windows en Linux.

OpenOffice

OpenOffice is een open source pakket dat onder de Apache licentie is uitgegeven. Het is beschikbaar voor Windows, Linux en MacOS.

Wordpad, Featherpad, etc

Windows, MacOS en Linux komen vaak met basale tekstverwerkers. Voor Windows is dit bijvoorbeeld Wordpad. De kans bestaat dat dit al voldoet aan je eisen en je geen pakket nodig hebt.